Կարոն համ մանդատ ունի, համ ՝ՀՔԾ…Լակմուս

 ՛՛Բախտի տերը թաղեմ՛՛. Յուվեցի Կարո մականվամբ ԱԺ պատգամավոր Կարո Կարապետյանը համ պատգամավորական անձեռնմխելիության մանդատ ունի, համ՝ պաշտպան-դատախազ, փող, մի քանի օր առաջ էլ ԶԼՄ-ներից մեկը ՛՛պադեզդում ՛՛… չէ՝ չէր բռնաբարել,  նրա ՛՛խախտված՛՛ իրավունքների մասին էր ՛՛բարձրաձայնել՛՛… Չնայած Կարոն առանց այդ էլ պաշտպանված է:

   Լրատվական դաշտում կան ԶԼՄ-ներ, որոնք գրեթե չեն տարբերվում մարդկանց գլխին գործ սարքող իրավապահ և դատական մարմինների որոշ ներկայացուցիչներից, որոնց գերագույն նպատակը ոչ թե հանրությանը օբյեկտիվ տեղեկատվություն փոխանցելն է, այլ հատուկ ինչ-որ շահագրգռվածությունը:

Դա ակնհայտ է դառնում, երբ ուսումնասիրում ես տվյալ լրատվամիջոցի հրապարակումները՝ կապված Կարո Կարապետյանի կողմից Արթուր Զադոյանին հրազենային վնասվածքներ հասցնելու  աղմկահարույց գործի հետ: Բավական չէ՝ նախաքննական մարմինը` ՀՔԾ-ն  անտեսել է Յուվեցի Կարոյի արարքներում հանցակազմերի առկայությունը, արհեստական ապացույցներ է ստեղծել ու դրանց վրա հիմնվելով Արթուր Զադոյանին դարձրել մեղադրյալ, պատգամավորին էլ՝ տուժող, այս կեղծիքները ամբողջացնելու են գալիս որոշ լրատվամիջոցների ներկայացուցիչներ:

Լրատվամիջոցը, որի անունը չենք հրապարակում միայն լրագրողական համերաշխության սկզբունքից ելնելով, ներկա է եղել դատավարության առաջին նիստին: Հիշեցնենք, որ այդ նիստի ընթացքում և ընդմիջմանը Յուվեցի Կարոն իր ՛՛բեսպրեդել՛՛ պահվածքով և հայտարարություններով բուռն քննադատության արժանացավ ԶԼՄ-ների և ֆեյսբուքյան հանրության կողմից. պատգամավորն իր պոռթկուն բնավորության և ոչ ոքի հետ հաշվի չնստելու պատճառով ակամայից հերքեց իր օգտին սարքված մեղադրանքը, ցույց տվեց արդարադատության վրա ազդելու ձևերը, ու նաև մի շարք անհեթեթություններ դուրս տվեց: Նշեց, թե Արթուր Զադոյանը դարանակալել էր՝ իրեն սպանելու համար, որպեսզի պարտքը  չտա, և որ դա ինչ-որ մեկի պատվերն էր…

Որ դրանք երևակայության արդյունք են՝ ոչ ոք չի կասկածում: Ընդամենը Զադոյանի նշած մեկ փաստարկ բերենք. Եթե ինքը՝ Զադոյանը զենք ուներ, ինչպես գրված է մեղադրանքում, և մեքենայի մեջ գտնվում էր հետևի նստատեղին՝ Կարոյին ՛՛սպանելու՛՛ համար շատ ավելի հարմար դիրքում, ինչու՞ պետք է մետաղյա ձողով հարվածեր պատգամավորի գլխին ու փախչելով փորձեր՝ խուսափել հետագա  հնարավոր ծանր հետևանքներից:

Ահա այս և այլ հակափաստարկներ բերելու փոխարեն և շրջանցելով դրանք,  լրագրողը առանց հաջորդ նիստերին ներկա լինելու և վկաներին լսելու, Կարոյի անպարկեշտ և անհեթեթ արտահայտություններն է հոդվածների վերնագրեր դարձրել ու  ՛՛կախվել՛՛ տասներորդական և ոչինչ չնշանակող հարցերից: Արթուր Զադոյանին հարցրել է, թե ինչու՞ է իր փաստաբաններին փոխում, անընդհատ տուժող կողմի հետ վիճում և գո՞հ է արդյոք դատաքննությունից: Դատաքննություն, որը կարող է դառնալ արդարադատության բացակայության ակնհայտ օրինակ և ՄԻԵ դատարանի քննարկման նյութ:

Արթուր Զադոյանի պաշտպանը դառնալու հավակնություն չունենք, և հիշատակված հոդվածով էլ որևէ էական հարց չի լուծվելու, քանի որ ԶԼՄ-ները տարիներ շարունակ բացահայտել և բացահայտում են Կարոյի կերպարը, նրա անվան հետ կապված ծանր և աղմկահարույց դեպքերը, որոնք իրավապահները միշտ ու շարունակաբար թաքցրել են:

Խնդիրը ԶԼՄ-ի անվան տակ ինչ-ինչ շահագրգռվածությունը առաջնային սկզբունք դարձելով անօրինակությանը նպաստելու մեջ է: Եվ եթե այդ երևույթը լրատվական դաշտում շատանում է, անօրինությունը վերածվում է բեսպրեդելի, անեռնմխելիներն էլ օրենքից վեր կանգնած արտոնյալների, որոնք պատրաստ են կրկին ու ցանկացած պահի նոր հանցագործություն կատարել… անպատիժ:

Մինչդեռ ԶԼՄ-երը պետք է առաջնորդվեն առնվազն արդարադատությանը կամ անձի ճիշտը չվնասելու սկզբունքով, քանի որ երբեմն ԶԼՄ-ների աղմուկն օգնում է՝ այս կամ այն գործը տեղափոխել օրինականության դաշտ:

 Էլմիրա Մարտիրոսյան