«Թշնամուն սիրելն է պարադոքս, իսկ թշնամուն ատելը՝ շատ նորմալ է».Ոճրագործությունից 105 տարի անց` հաղթահարել ենք արդյոք ցեղասպանության հոգեբանական հետեւանքները...

Լրանում է Հայոց ցեղասպանության 105-րդ տարելիցը: 

Այդ անասելի ոճրագործության , հայ ժողովրդի պատմության արյունոտ էջերի, եւ հատկապես ցեղասպանության հասցրած հոգեբանական հետեւանքների մասին, NEWSMEDIA.am-ը զրուցել է հայտնի հոգեբան ԿԱՐԻՆԵ ՆԱԼՉԱՋՅԱՆԻ հետ, ով նախ իր խոսքում նկատեց.

-Հոգեբանական հետեւանքները չեն կարող ջնջվել. մեր հիշողությունը չի կարող ջնջվել…Դա նորմալ չի լինի. ո՛չ հոգեբանական, ո՛չ էլ բարոյական տեսակետից: Ավելին, ես կասեի վտանգավոր է: Նույնիսկ մարդու՝ անհատի կյանքում եթե ինչ-որ ծանր, տրավմատիկ իրադարձություն է տեղի ունեցել, ասել. մի՛ հիշիր, մոռացի՛ր, էֆեկտիվ չի: Այսինքն պետք է ինչ-որ օբյեկտիվ տեղաշարժեր լինեն. զարգացումներ, որպեսզի մարդը տրավմայի ցավագին զգացումից դուրս գա: Հիշելը, դասեր քաղելը՝ այնուամենայնիվ ամենարդյունավետն է:
Շատ են խոսում են նաեւ՝ «զոհի» բարդույթ ասվածի մասին: Այստեղ էլ կան հոգեբանական նրբություններ, քանի որ զոհի տարբեր կերպարներ կան: Կա «զոհի» մի կերպար , որը հոգեբանորեն նույնանում է ագրեսորի հետ, եւ նույնիսկ սկսում ես արդարացնել նրա գործողությունները: Սա զոհի ամենախեղճ տեսակն է:

Մենք ուզենք, թե չուզենք, հասկանում ենք, որ մենք այ՛ո, զոհաբերվել ենք. բայց «զոհի» մյուս տեսակը՝ ադեկվատ, հուզական դրսեւորումներ է ունենում, եւ ատելությունն էլ թշնամու նկստմամբ՝ շատ ադեկտվատ դրսեւորումն է: Ա՛յ, թշնամուն սիրելն է պարադոքս, իսկ թշնամուն ատելը՝ շատ նորմալ է, որովհետեւ դա ինքնապաշտպանություն է: Հատկապես՝ երբ թշնամին կա, գործում է, եւ իր մտադրություններն էլ մեր նկատմամբ՝ բացարձականապես փոխված չեն: Ուրեմն, ոչ ադեկվատը այն խեղճացած «զոհն» է, ով վիզը ծռած ագրեսորի մոտ նստում է, իսկ էս մյուս տեսակը՝ դա ներկայում , ապագայում ապրող տեսակն է: Տեսեք, ես զոհ բառը՝ տարբեր կոնտեքստներում եմ օգտագործում:

-Տիկին Նալչաջյան, ի՞նչն է մեզ օգնել՝ շտկվել, հաղթահարել եւ դուրս գալ, ինչպես Դուք իրավացիորեն նշեցիք՝ խեղճի կերպարից:

-Արցախյան երկու պատերազմներ, նաեւ ապրիլյանը: Մենք տեսնում ենք, երբ թշնամու վտանգը շոշափելի եւ իրական է դառնում՝ ինչպես է մեր ժողովուրդը մի բռունցք դառնում: Ժողովրդի ապրող, հաղթող տեսակը բարեբախտաբար դեռ կա: Ցավոք սրտի, ժամանակ առ ժամանակ մենք տուրք ենք տալիս «զոհի» այն խեղճացած, ինքնասիրությունից զրկված տեսակին… Բայց ապագային նայող տեսակի առկայությունը՝ միշտ հույս է ներշնչում:
Պատասխանելով Ձեր հարցին՝ հաղթահարել ենք արդյոք ցեղասպանության հոգեբանական հետեւանքները, կարող եմ ասել. հաղթահարել ենք մասամբ, քանի որ ինչ-որ չափով օբյեկտիվորեն «զոհի » այն ինքնաոչնչացող, խեղճացող տեսակը դեռ մեր կյանքում կա: Բայց միանշանակ մեր հաղթանակները մեր մեջքը շտկել են:

NewsMedia.am

Լուրեր  Հայաստանից եւ աշխարհից