Ուղիղ մեկ րոպեով սառը կամ եռման ջրով լոգանք. Գերության երեք ամիսները եւ մերօրյա հերոս Կարեն Մանուկյանի աներեւակայելի կամքի ուժն ու լավատեսությունը

«Իրավունքի» զրուցակիցն է մերօրյա հերոս, 44 օր պատերազմի ողջ թոհուբոհով ապրած, ռազմի դաշտում թշնամու հետ անհավասար մարտերին դիմակայած, երեք ամսվա գերության դժոխքով անցած 20-ամյա Կարեն Մանուկյանը: Կարենը երեք ամսվա զինծառայող է եղել, երբ պատերազմը սկսվել է։ Ծառայել է Ջրականում և շատերի պես մտածել է` մի քանի օր անց ռազմական գործողությունները դադարելու է եւ հայկական բանակը հաղթանակ է գրանցելու:

Մեզ հետ զրույցում մերօրյա հերոս Կարենը նախ վերհիշեց չարաբաստիկ սեպտեմբերի 27-ի լուսաբացը․

-Երեք ամսվա ծառայող էի, երբ սկսվեց պատերազմը: Սեպտեմբերի 26-ի երեկոյան արդեն նկատվում էր թշնամու տեղաշարժը, բայց ոչ ոքիս մտքով չէր անցնում, որ նման լայնամաշտաբ պատերազմ կարող է սկսվել: Մտածում էինք թշնամու հերթական սադրանքների հետ ենք բախվելու, բայց ոչ նման լայնամաշտաբ:

Սեպտեմբերի 27-ին, ժամը յոթին վեր կաց հրաման եղավ, երբ շարվել էինք ֆիզպատրաստության` նկատեցինք անօդաչուների տեղաշարժ, հետո եղավ առաջին հարվածը զորամասին` հարվածեցին գնդի զինամթերքի պահեստին: Գնդի զինամթերքի պահեստը ոչնացնելու անհաջող փորձից հետո վազեցինք դեպի զորամասի նկուղ, ստացանք համապատասխան զենք ու շարժվեցինք դեպի դիրքեր: Թեեւ մենք զենքերով զիջում էինք թշնամու բանակին, բայց մեզանից յուրաքանչյուրը մինչեւ վերջին պահը հավատում էր, որ հաղթելու ենք: Ավելին` մտածում էինք ոչ միայն մեր դիրքերն ենք անսասան պահելու, այլեւ նոր դիրքեր ենք գրավելու: Մենք ընդհանրապես չենք մտածել պարտության մասին, բոլորս էլ մինչեւ վերջ արել ենք հնարավորն ու անհնարը: Մեր մեջ չկար մի մարդ, ով չէր հարգում այն արյունը, որ մեր մեծերը թափել էին այդ հողի համար: Ու այդ ամենը մեզ հույս, հավատ էր տալիս, որ մենք կհաղթենք: Այն ինչ ունեցանք ոչ մարդաքանակի, ոչ էլ այլ բանի մեջ էր, ուղղակի թշնամին կռվում էր ժամանակակից զենքերով, իսկ մենք նրանց տաս խփոցին հազին մի անգամ էինք կարողանում պատասխանել:

Լուսավոր հերոսը սեպտեմբերի 27-ից հետո ամեն իր օրը համեմատում է նախորդ տարվա օրերի հետ.

-Օրինակ նախորդ տարի հոկտեմբերի 5-ին էլ անձրեւոտ օր էր, շատ դաժան օր էր: Այդ օրը թե տարածքային, թե մարդկային կորուստները շատ-շատ էին: Հիշում եմ` հոկտեմբերի 5-ին վաշտի հրամանատարի հետ կալցոյի մեջ էի ընկել, ու, թե ինչպես հինգ հոգով կարողացանք դուրս գալ հինգ հարյուր հոգանոց շրջափակումից:

Մեր հերոսը գերեվարվել է պատերազմից հետո` նոյեմբերի 21-ին, Կարենը չորս ընկերների հետ` տարբեր վիրավորումներով սկզբում Հադրութի Վանք գյուղի տներից մեկի նկուղում, ապա տանիքում են թաքնվել: Սնվել են պահածոններով, էնքան որ դիմանան.

-Գյուղում մինչև նոյեմբերի 21-ը մնացինք` չենք իմացել, որ պատերազմը վերջացել է. հրադադարի օրը` նոյեմբերի 9-ին ուժեղ կրակոցներ լսեցինք:  Մտածեցինք` մերոնք են մտնում գյուղ։ Հույս ունեինք, որ գյուղն ազատագրելու են. մերոնց էինք սպասում, բայց ադրբեջանցիները եկան «մեր հետևից»: Ես ոչ ոքի չեմ մեղադրում, ուրեմն Աստված ինձ այդ ուղղին էր տվել, որ հետո տուն վերադառնամ, չգիտեմ...

Կարենը հիշում է, թե ինքը եւ իր նման շատ հերոս տղաներ ինչպես են դիմացել ու մինչ օրս դիմանում ադրբեջանական գերության մեջ` հույսով, որ մի օր տուն են վերադառնալու.

-Նախ ասեմ, որ ՄՈԲ-ի, կամավորների տղաներին համեմատած ժամկետային զինծառայողների հետ` շատ ավելի դաժան էին վերաբերում: Ժամկետային ավելի մեղմ էին վերաբերում, եթե իհարկե առհասարակ այնտեղ որեւէ բան կարելի է ասել մեղմ: ՄՈԲ-ի, կամավորների տղաներին նրանք դիտարկում էին, որպես ահաբեկիչ, թեեւ մեզ էլ էին ասում, որ թե ինչու ենք ՀՀ քաղաքացի լինելով խառայում մեկ այլ պետության, այս դեպքում Արցախում:

Ուշագրավ մանրամասները՝Iravunk.com-ում

Զրույցը՝ԻԼՈՆԱ ԱԶԱՐՅԱՆԻ