Հակառակորդը նախապատրաստվում է երրորդ ագրեսիային. Ռազմական փորձագետ

Newsmedia-ի զրուցակիցն է հայտնի ռազմական փորձագետ ԴԱՎԻԹ ՋԱՄԱԼՅԱՆԸ, ում հետ զրուցեցինք սահմանին տիրող հարաբերական անդորրի, լայանամշատաբ պատերազմի վերսկսման հնարավորության եւ այլ հարցերի շուրջ: 

-Պարոն Ջամալյան, ինչպե՞ս կբնութագրեք իրավիճակը, որ տիրում է սահմանին։ Արդյո՞ք ապրիլյան իրադարձություններից անհրաժեշտ դասեր քաղել ենք:

-2016-ի ապրիլյան իրադարձությունները, եթե խնդիրը դիտարկենք զուտ ռազմական տեսանկյունից, մեզ համար պարզ դարձրեցին Արցախի դեմ հակառակորդի ագրեսիայի ռազմավարությունը. այն է՝ քայլ առ քայլ զավթել Արցախի տարածքը։ Մասնավորապես՝ պատրաստվել, ամենամարտունակ ուժերը կենտրոնացնել հարձակողական խմբավորումներում, պատեհ ռազմաքաղաքական առիթի դեպքում հարվածել և վերցնել հնարավորը: Ապա, երբ հարձակման ռեսուրսը սպառվելիս կլինի, հրադադար ձեռք բերել և ամրանալ, ու կրկին պատրաստվել, և այդպես շարունակ։ Այսինքն գործ ունենք հեռուն միտված ագրեսիայի ռազմավարության հետ, որի առաջին փուլը կիրառվեց 2016-ի ապրիլին։

Այս ամենից զատ, մեզ համար հստակ դարձավ նաև թե ինչ մարտավարական հնարքներ է հակառակորդը կիրառելու, մասնավորապես ագրեսիային նախորդող շրջանում. հարվածի հանկարծակիությունն ապահովելու համար, արդեն ագրեսիայի սկզբում՝ հիմնական հարվածը հասցնելիս, ինչ ուժեր է ներգրավելու իր հարվածային խմբավորումներում, և թե այդ ուժերից յուրաքանչյուրին ինչ խնդիրներ են վերապահված լինելու։ Օրինակ՝ ագրեսիային նախորդած շրջանում սահմանին լարվածություն ստեղծելը, աստիճանաբար ավելի խոշոր տրամաչափի հրետանային միջոցներ կիրառելը, ուժերի կենտրոնացումը հենց պետական սահմանի մոտ. այդ ուժերի, մասնավորապես զրահատեխնիկայի ցուցադրական տեղաշարժը, իրար հաջորդող դիվերսիոն գործողությունները նպատակ ունեին ապահովել հիմնական հարվածի հանկարծակիությունը։ Ահա այսպիսի մարտավարական հնարքով հակառակորդը փորձում էր մոլորեցնել մեր զինվորականությանը, որպեսզի մենք այդպես էլ չկարողանանք հստակ հաշվարկել, թե երբ է հասցվելու հիմնական հարվածը։ Ավելին՝ մեր հենակետերի ուղղությամբ ձեռնարկված առաջին գրոհից առաջ, հակառակորդը հրետանային նախապատրաստություն չի իրականացրել: Գործել են միայն հատուկ նշանակության ուժերը՝ կրկին հանկարծակիություն ապահովելու համար։

Սակայն հարկ է նշել, որ մեզ մոլորեցնելու ահա այս բազմապիսի հնարքները՝ չտվեցին սպասված արդյունքը։ Այդ ժամանակվա ռազմական ղեկավարությունը, այդ բարդ իրավիճակում ընդհանուր կանխարգելիչ միջոցներ ձեռնարկեց, և հակառակորդի գրոհը կասեցվեց պաշտպանության առաջին էշելոնում։ 2016-ի ապրիլին հակառակորդի պլանը ձախողվեց։ Հարվածի հյուսիս արևելյան և հարավ - արևելյան ուղղություններով՝ նախատեսված մոտ 20 կիլոմետր մխրճվելու փոխարեն, հակառակորդը առաջացավ մի քանի հարյուր մետր, իսկ կենտրոնական ուղղությամբ հիմնական հարձակումը այդպես էլ չձեռնարկվեց՝ Պաշտպանության բանակի հրետանային ստորաբաժանումների կանխարգելիչ կրակի շնորհիվ։ Բնականաբար, հակառակորդն իր ձախողումից դասեր է քաղել, և հաջորդ ագրեսիայի նոր մարտավարական հնարքների փնտրտուքի, զորավարժություններում դրանք խաղարկելու փուլում է գտնվում, ինչը վստահ եմ, որ մեր պրոֆեսիոնալ զինվորականության ուշադրությունից չի վրիպում։
Այստեղ կավելացնեի նաեւ, որ ապրիլյան մարտերի փորձը ուսումնասիրվել է մեր զինվորականության կողմից, և ընկած է արդեն հետապրիլյան շրջանում անցկացվող զորավարժություններում խաղարկվող մարտավարական հնարքների հիմքում։

«ՀԱԿԱՌԱԿՈՐԴԸ ՈՐՈՆԵԼՈՒ Է ՄԵԶ ՄՈԼՈՐԵՑՆԵԼՈՒ, ՀԱՐՎԱԾԻ ՀԱՆԿԱՐԾԱԿԻՈՒԹՅՈՒՆ ԱՊԱՀՈՎԵԼՈՒ ՆՈՐԱՆՈՐ ՀՆԱՐՔՆԵՐ»

-Պատերազմի վտանգ տեսնո՞ւմ եք:

-Հակառակորդը նախապատրաստվում է երրորդ ագրեսիային։ Հարցերի հարցն է, թե երբ հակառակորդը կորոշի հասցնել հարվածը։ Վերջինս ամենաբարդ հարցն է՝ ռազմական հակամարտության մեջ գտնվող ցանկացած երկրի ռազմաքաղաքական ղեկավարության համար։ Եվ ահա այստեղ է, որ չի կարելի նախաձեռնությունը զիջել հակառակորդին, մասնավորապես երբ ուժերի կուտակումը հասնի սպառնալից չափերի. հարկավոր է դիմել կանխարգելիչ հարվածի։ Հայկական կողմերը պետք է իրենց վերապահեն՝ անխուսափելի ագրեսիան կանխելու նպատակով հարված հասցնելու իրավունքը։

-Պարոն Ջամալյան, հնարավոր համարո՞ւմ եք հանկարածակի լայնամաշտաբ ռազմական գործողությունների վերսկսում:

-Ինչ վերաբերում է հանկարծակիությանը, ապա հարկ է նշել, որ այժմ Արցախ - Ադրբեջան պետական սահմանի ողջ ուրվագծով տեղադրված են ջերմադիտարկման համակարգեր, ինչի շնորհիվ հակառակորդի մոտակա թիկունքը դիտարկվում է, ցանկացած շարժ ֆիքսվում։ Հակառակորդը սահմանին մոտ շարունակում է զգալի ուժեր պահել, սակայն հարված հասցնելու նախապատրաստական աշխատանքները ենթադրում են անսովոր աշխուժություն, ինչը չի կարող աննկատ մնալ մեր զինվորականության կողմից, քանզի կրկնում եմ, դիտարկվում է ողջ մոտակա թիկունքը։ Հատուկ նշեմ նաև, որ այդ աշխատանքները, որոնց կոորդինացումն իականացնում է գեներալ – լեյտենանտ Արշավիր Ղահրամյանը, միայն մասսամբ են իրականացվում պետական միջոցներով։
Անշուշտ, ինչպես արդեն նշեցի, պետք է ելնենք այն իրողությունից, որ հակառակորդը որոնելու է մեզ մոլորեցնելու, հարվածի հանկարծակիություն ապահովելու նորանոր հնարքներ, և լիարժեքորեն կանխատեսել նրա մտահղացումները հնարավոր չէ։ Հետևաբար մեր զգոնությունը միշտ պետք է լինի պատշաճ մակարդակի վրա։

NewsMedia.am

Լուրեր  Հայաստանից եւ աշխարհից