Հայաստանը այնքան էլ այսպես ասած հարուստ չէ, որպեսզի կարողանա փախստականներին իրենց ուզած չափով օգնություն ցուցաբերի

Ուկրինահայերին վերաբերող հարցերի շուրջ, Fnews.am-ը  զրուցեց ՀՀ Սփյուռքի նախարարության ԱՊՀ Հայ համայնքների վարչության Ռուսաստանի, Բելառուսի, Մոլդովայի, Ուկրաինայի հայկական համայնքների հետ կապերի բաժնի պետ ԷԴԳԱՐ ՀՈՎՍԵՓՅԱՆԻ հետ.
-Պարոն Հովսեփյան կասեք, այս պահի դրությամբ քանի՞ ուկրաինահայեր կան Հայաստանում, ովքեր ներգաղթել են Ուկրաինայից վերջին իրադարձություններից հետո:
- Նախ ուզում եմ նշել, որ Ուկրաինայից դեպի Հայաստան ներգաղթածներից շատերը մեզ մոտ պարզապես չեն ներկայացել, ուստի ես կարող եմ խոսել միայն այն մարդկանց մասին, ովքեր եկել եւ գրանցվել են: Մեզ մոտ այսօրվա դրությամբ գրանցվել է 150 մարդ, 43 ընտանիք: Այդ իսկ պատճառով, շատերին պարզապես հորդորում ենք որպեսզի գան եւ մեզ մոտ գրանցվեն, որովհետեւ բավականին օգնություն ենք մենք ցուցաբերում` թե կրթական, թե սոցիալական եւ թե բժշկական:
-Համենայնդեպս, գրանցվածների թիվը այդքան էլ մեծ չէ, բայց ում հետ, որ առիթ ենք ունեցել խոսելու, նրանք նշել են, որ կանգնած են մի շարք խնդիրների առաջ, մասնավորապես աշխատանքի հետ կապված: Ի՞նչ է արվում կոնկրետ խնդրի ուղղությամբ:
- Մենք համագործակցում ենք բազմաթիվ ՀԿ-ների հետ, օրինակ "Վերադարձ Հայաստան" ՀԿ-ի, ովքեր զբաղվում են ՀՀ վերադարձած քաղաքացիների աշխատանքի տեղավորման խնդիրներով: Պետք է նշեմ նաեւ, որ շատ դեպքերում առաջարկվող աշխատանքի վարձատրության հետ իրենք ուղղակի չեն համաձայնվում եւ հրաժարվում են: Բայց ամեն դեպքում ուկրաինահայերի աշխատանքի տեղավորման հարցով մենք դիմում ենք թե ՀՀ աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարություն եւ թե տարբեր ՀԿ-ների:
-Վերը նշված 150 մարդուց կարող եք ասել, քանի՞սն են այսօր աշխատանքով ապահովված:
-Հիմա հստակ թիվ նշել չենք կարող, քանի որ վերջիններս դուրս են գալիս, նորից վերադառնում: Այդ իսկ պատճառով նման վիճակագրություն պարզապես չենք կարող պահել:
-Իսկ, ինչպե՞ս է լուծվում նրանց բնակարանային հարցը, քանի որ դա եւս նրանց ամենաշատ բարձրացվող խնդիրներից մեկն է:
- Շատերը ստացել են ժամանակավոր կացարան, իսկ բնակարանային հարցի խնդրով մենք դիմել ենք ՄԱԿ-ի փախստախականների հարցերով գերագույն հանձնակատարի Հայաստանյան գրասենյակի ղեկավարին, ովքեր փախստականների բնակարանների բնակվարձը ժամանակավոր հատուցելու ծրագիր, այժմ սպասում ենք պատասխանին:
-Իսկ կոնկրետ Սփյուռքի նախարարությունից ուկրաինահայերը ի՞նչ աջակցություն են ստանում:
-Մեզ դիմում են բազմաթիվ հարցերով` թե սոցիալական աջակցության, թե իրավաբանական, մենք միջնորդում ենք Երեւանի քաղաքապետարանին, մարզպետարաններին: Այսինքն կոնկրետ նախարարությունը, այսպես ասած միջնորդի դեր է խաղում, եւ պետք է ասեմ, որ շհնորհակալ ենք, թե քաղաքապետարաններից, թե մարզպետարաններից, նախարարություններից, որոնք` ամեն մեկն իր չափով լուծում են տալիս ուկրաինահայերի խնդիրներին: Տարբեր ծրագրերով նրանք ստանում են նաեւ դրամական, հագուստի, մթերքի տեսքով օգնություններ եւ այլն:
- Անշուշտ կապի մեջ եք նաեւ Ուկրաինայի Ձեր գործընկերների հետ, ինչպե՞ս է այնտեղ մնացած հայերի վիճակը:
- Կոնկրետ Դոնեցկի եւ Լուգանսկի մարզերում բնակվող հայերի վիճակը, բնականաբար, լավ չի կարող լինել, որովհետեւ մինչեւ պատերազմական իրավիճակը Դոնեցկի մարզում բնակվում էին ութսուն հազար հայ, իսկ Լուգանսկի շրջանում շուրջ քսան հազար: Հիմա այնտեղ մնացել է երեւի տասից-տասնհինգ հազար հայ, մնացած մեծ մասը հիմնականում գնացել են ՌԴ, իսկ մի մասն էլ Հայաստան: Մենք խոսել ենք Դոնեցկի մարզի հոգեւոր հովիվի հետ, ով մեզ մեկ անգամ եւս հավաստիացրեց, որ հայերի եւ, ընդհանրապես ուկրաինացիների վիճակը այնտեղ մեղմ ասած լավ չէ: Շատերը պարզապես չեն ուզում իրենց տները լքեն եւ հեռանանան, դրա համար դուրս չեն գալիս, բայց հիմա համեմատաբար` համեմատական խաղաղության ժամանակ էլի որոշ դրական միտումներ կան: Շատերը նույնիսկ ասում են, եթե այնտեղ իրավիճակը հանդարտվի` կվերադառնան:
- Պարոն Հովսեփյան, մենք միշտ խոսում ենք, որ ամեն ինչ պետք է անենք, որ արտագաղթի դեպքերը նվազեն: Փաստորեն այս պահին Ուկրաինայից ներգաղթ է նկատվում, ի՞նչ է արվում, որպեսզի նպաստենք ներգաղթին:
- Հիմնականում այդ ամենը բախվում է ֆինանսական միջոցների հետ, գիտեք, որ Հայաստանը այնքան էլ այսպես ասած հարուստ չէ, որպեսզի կարողանա փախստականներին իրենց ուզած չափով օգնություն ցուցաբերի: Բայց ես կարող եմ ասել, որ Սփյուռքի նախարար Հրանուշ Հաակոբյանի հրամանով մենք հատուկ ուշդրության կենտրոնում ենք պահում ուկրաինահայերին, որպեսզի կարողանանք մասքիմալ իրենց պահել հայրենիքում:
Ես մեկ անգամ եւս հորդորում եմ` ովքեր որ գալիս են` գան ներկայանան, գրանցվեն նախարարությունում, որպեսզի մենք ինչ-որ չափով կարողանանք օգնություն ցուցաբերել:

Զրույցը` Սոնա Ավագյանի